Wybór szkoły to jedna z najważniejszych decyzji dotyczących dziecka. To właśnie tam spędza ono znaczną część dnia, rozwija swoje zainteresowania, nawiązuje pierwsze przyjaźnie i zdobywa wiedzę. Nic więc dziwnego, że po rozstaniu rodziców pojawiają się pytania: czy jeden z rodziców może samodzielnie zmienić dziecku szkołę, czy potrzebna jest zgoda drugiego rodzica? Czy matka może zmienić dziecku szkołę bez zgody ojca? Czy ojciec może przepisać dziecko do innej szkoły bez zgody matki? Kto decyduje o zmianie szkoły dziecka po rozwodzie?
Odpowiedź zależy przede wszystkim od tego, czy oboje rodzice posiadają władzę rodzicielską oraz jaki jest jej zakres.
Spis treści:
Czym jest władza rodzicielska?
Czy zmiana szkoły jest istotną sprawą dziecka?
Czy potrzebna jest zgoda obojga rodziców do zmiany szkoły dziecka?
Co, jeśli rodzice nie mogą się porozumieć?
Czy szkoła może przyjąć dziecko bez zgody drugiego rodzica?
Kto decyduje o szkole dziecka jeśli jeden z rodziców nie ma władzy rodzicielskiej?
Czy zdanie dziecka przy wyborze szkoły ma znaczenie?
Najczęstsze błędy rodziców przy zmianie szkoły dziecka
Zanim odpowiemy na główne pytanie, warto przypomnieć, czym właściwie jest władza rodzicielska.
Zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obejmuje ona przede wszystkim obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz o jego wychowywania z poszanowaniem jego godności i praw. Co istotne, wykonywanie władzy rodzicielskiej powinno zawsze służyć dobru dziecka, które jest nadrzędną zasadą prawa rodzinnego.
Tak.
Wybór szkoły, podobnie jak jej późniejsza zmiana, jest powszechnie uznawany za istotną sprawę dziecka.
Dlaczego?
Zmiana szkoły może wpływać na wiele aspektów życia dziecka, między innymi na:
Nie jest to więc zwykła decyzja organizacyjna, lecz kwestia mająca realny wpływ na rozwój dziecka.
Jeżeli oboje rodzice posiadają pełnię władzy rodzicielskiej, odpowiedź brzmi: co do zasady tak.
Zgodnie z art. 97 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego o istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie. Oznacza to, że żadne z nich nie powinno samodzielnie podejmować decyzji o zmianie szkoły bez wiedzy i zgody drugiego rodzica. Nie ma przy tym znaczenia, z którym z rodziców dziecko mieszka na co dzień. Fakt sprawowania opieki naprzemiennej lub ustalenia miejsca zamieszkania dziecka przy jednym z rodziców nie daje temu rodzicowi prawa do samodzielnego decydowania o zmianie szkoły, jeżeli drugi rodzic nadal wykonuje władzę rodzicielską.
W praktyce właśnie takie sytuacje zdarzają się najczęściej.
Jeden z rodziców uważa, że nowa szkoła zapewni dziecku lepsze warunki nauki. Drugi jest zdania, że zmiana będzie dla dziecka zbyt dużym obciążeniem albo utrudni kontakty z nim.
Jeżeli rodzice nie są w stanie dojść do porozumienia, decyzję może podjąć sąd opiekuńczy. Sąd nie ocenia wówczas, który z rodziców „ma rację”. Analizuje przede wszystkim jakie rozwiązanie najlepiej odpowiada dobru dziecka.
Każda sprawa jest rozpatrywana indywidualnie.
Sąd może uwzględnić między innymi:
Nie zawsze lepsza renoma szkoły będzie oznaczała, że jej wybór jest korzystniejszy. Czasami pozostanie w dotychczasowej placówce zapewni dziecku większe poczucie bezpieczeństwa i stabilizacji.
To zależy od okoliczności.
W praktyce szkoły często wymagają podpisów obojga rodziców lub oświadczenia dotyczącego wykonywania władzy rodzicielskiej. Zdarzają się jednak sytuacje, w których jeden z rodziców dokonuje zmiany szkoły samodzielnie.
Nie oznacza to jednak, że taka decyzja jest zgodna z prawem.
Jeżeli drugi rodzic posiada pełnię władzy rodzicielskiej i nie wyraził zgody na zmianę szkoły, może wystąpić do sądu rodzinnego z odpowiednim wnioskiem.
Sytuacja wygląda inaczej, gdy sąd:
Wówczas zgoda rodzica, który nie ma prawa współdecydować o edukacji dziecka, nie będzie wymagana.
Dlatego przed podjęciem decyzji warto dokładnie sprawdzić treść wyroku rozwodowego lub postanowienia sądu rodzinnego. To właśnie zakres pozostawionej władzy rodzicielskiej przesądza o tym, kto może podejmować określone decyzje.
Tak.
Polskie przepisy przewidują, że jeżeli rozwój umysłowy, stan zdrowia oraz stopień dojrzałości dziecka na to pozwalają, powinno ono zostać wysłuchane przed podjęciem decyzji dotyczącej jego osoby.
Nie oznacza to oczywiście, że dziecko samo wybiera szkołę.
Jego stanowisko jest jednak jednym z elementów, które mogą zostać uwzględnione przez sąd przy rozstrzyganiu sporu między rodzicami. Im starsze i bardziej dojrzałe dziecko, tym większe znaczenie może mieć jego opinia.
W praktyce wielu rodziców wychodzi z błędnego założenia, że skoro dziecko mieszka z nimi na stałe, mogą samodzielnie decydować o wszystkich kwestiach związanych z jego edukacją. Tymczasem miejsce zamieszkania dziecka nie jest równoznaczne z wyłącznym prawem do podejmowania istotnych decyzji. Błędem jest również przekonanie, że brak kontaktów drugiego rodzica z dzieckiem automatycznie pozbawia go prawa współdecydowania o jego sprawach. Dopóki posiada on władzę rodzicielską w odpowiednim zakresie, jego zgoda na zmianę szkoły co do zasady jest wymagana.
Podsumowanie
Zmiana szkoły dziecka nie jest zwykłą formalnością. W świetle polskiego prawa jest to istotna sprawa dziecka, dlatego jeśli oboje rodzice posiadają władzę rodzicielską decyzja ta powinna zostać podjęta wspólnie.
Jeżeli rodzice nie potrafią dojść do porozumienia, nie oznacza to, że jedno z nich może narzucić swoją wolę. W takiej sytuacji właściwym rozwiązaniem jest zwrócenie się do sądu opiekuńczego, który oceni, jakie rozstrzygnięcie najlepiej zabezpieczy dobro dziecka.
W sprawach rodzinnych nie zawsze najważniejsze jest to, czego oczekują rodzice. Najistotniejsze pozostaje bowiem to, które rozwiązanie będzie najbardziej służyło dziecku, zarówno dziś, jak i w przyszłości.
radca prawnmy Arleta Dub-Brych
Zainteresuje Cię także:
Wyjazd dziecka za granicę bez zgody jednego rodzica
Obszar działania: Niegowa, Koniecpol, Szczekociny, Włodowice, Siewierz, Ogrodzieniec, Olkusz, Katowice, Częstochowa, Poręba, Poraj, Sosnowiec, Dąbrowa Górnicza, Będzin, Zawiercie, Myszków, Żarki, Lelów
ul. Władysława Stanisława Reymonta 2/3
42-400 Zawiercie
Godziny otwarcia:
Poniedziałek: 9-17
Wtorek: 9-20
Środa: 9-18
Czwartek: 9-16
Piątek: 9-15
Soboty oraz inne godziny - tylko po wcześniejszym
telefonicznym uzgodnieniu spotkania.
ul. Brzozowa 28
42-235 Lelów
Godziny otwarcia - Klienci przyjmowani są tylko po wcześniejszym telefonicznym uzgodnieniu spotkania.
tel. kom. 883 768 968
e-mail: biuro@legeartis-kancelaria.pl
Z uwagi na częste wyjazdy do Sądu proszę o wcześniejsze
ustalenie terminu spotkania pod wskazanym numerem telefonu
lub za pomocą adresu poczty elektronicznej.